ناسا بالاخره جزئیات فراخوانی را منتشر کرد که مدت‌ها انتظارش می‌رفت؛ فراخوانی برای شرکت‌های فضایی آمریکا تا ایستگاه‌های فضایی خصوصی نسل بعدی را توسعه دهند. هدف روشن است: از حدود سال ۲۰۳۰، این ایستگاه‌ها به‌تدریج جای ایستگاه فضایی بین‌المللی را در مدار پایین زمین بگیرند و به پایگاهی برای زندگی فضانوردان، انجام پژوهش‌های علمی و آماده‌سازی مأموریت‌های آینده تبدیل شوند.
همزمان با انتشار این سند ۳۶۰ صفحه‌ای، ناسا اعلام کرده می‌خواهد حضور انسانی خود را در مدار پایین زمین حفظ کند؛ حضوری که برای آزمایش فناوری‌ها، آموزش خدمه و پشتیبانی از برنامه‌های اکتشافی ماه و مریخ اهمیت زیادی دارد. برای شرکت‌هایی که سال‌ها روی طراحی چنین ایستگاه‌هایی کار کرده‌اند، این اسناد بالاخره تصویر دقیق‌تری از نیازهای ناسا ارائه می‌دهد.
برنامه ناسا برای دوران پس از ایستگاه فضایی بین‌المللی
طبق توضیح رسمی ناسا، این برنامه قرار است تضمین کند که این سازمان پس از پایان عمر عملیاتی ایستگاه فضایی بین‌المللی، همچنان بتواند در مدار پایین زمین حضور مستمر داشته باشد. این حضور فقط جنبه نمادین ندارد؛ بلکه برای اجرای آزمایش‌های علمی، توسعه فناوری‌های فضایی و آماده‌سازی مأموریت‌های عمیق‌تر کاملاً ضروری است.
ناسا از صنعت فضایی تجاری آمریکا خواسته پیشنهادهای خود را برای ساخت و توسعه این ایستگاه‌ها ارائه کند. پاسخ شرکت‌ها باید تا ۸ دسامبر به ناسا ارسال شود و این سازمان گفته در این مرحله قصد دارد دو یا چند پیمانکار را انتخاب کند. تصمیم نهایی هم قرار است در ماه آوریل گرفته شود.
چرا مدار پایین زمین هنوز برای ناسا مهم است؟
جرد آیزاکمن، مدیر ناسا، در بیانیه همراه این فراخوان تأکید کرده که ناسا قصد ندارد حضورش را در مدار پایین زمین کنار بگذارد. از نگاه این سازمان، چنین سکویی برای چند هدف کلیدی لازم است: انجام پژوهش، آزمایش فناوری‌های تازه، آموزش فضانوردان و آماده‌سازی برای سفرهای آینده به ماه و مریخ.
در همین چارچوب، ایستگاه‌های فضایی خصوصی می‌توانند هم نیازهای ناسا را پوشش دهند و هم فرصت‌های تازه‌ای برای صنعت فضایی آمریکا بسازند. این مدل به ناسا اجازه می‌دهد بخشی از منابع خود را از عملیات روزمره در مدار پایین زمین آزاد کند و بیشتر روی مأموریت‌های سخت‌تر و بلندپروازانه‌تر تمرکز داشته باشد.
نکات کلیدی این فراخوان
- ناسا به دنبال توسعه ایستگاه‌های فضایی خصوصی برای جایگزینی تدریجی ISS است.
- زمان هدف‌گذاری‌شده برای آغاز این گذار، حدود سال ۲۰۳۰ اعلام شده است.
- مهلت ارسال پاسخ شرکت‌ها ۸ دسامبر است.
- ناسا در این مرحله احتمالاً دو یا چند شرکت را انتخاب می‌کند.
- برندگان فاز اول حداقل ۱۰۰ میلیون دلار دریافت خواهند کرد.
چه شرکت‌هایی شانس بیشتری دارند؟
چند نام از همین حالا به‌عنوان گزینه‌های جدی مطرح هستند. Axiom Space، Voyager Space و Vast Space از جمله شرکت‌هایی‌اند که سال‌هاست روی طراحی و توسعه ایستگاه‌های فضایی تجاری کار می‌کنند و احتمال زیادی دارد در این رقابت حضور داشته باشند.
Blue Origin در مرحله‌ای قبلی از ناسا بودجه دریافت کرده بود، اما هنوز پرسش‌هایی درباره میزان تعهد این شرکت به ادامه برنامه وجود دارد. در سوی دیگر، به نظر می‌رسد SpaceX دست‌کم در مقطع فعلی بعید است وارد این رقابت شود.
رقابتی مهم برای آینده اقتصاد فضایی
این فراخوان فقط یک قرارداد معمولی نیست؛ بلکه بخشی از تغییر بزرگ در مدل فعالیت‌های فضایی آمریکاست. ناسا در سال‌های اخیر تلاش کرده به‌جای اجرای کامل پروژه‌ها با ساختار سنتی دولتی، بیشتر به سمت همکاری با بخش خصوصی برود. همان‌طور که در مأموریت‌های حمل بار و خدمه به ایستگاه فضایی بین‌المللی دیده شد، این رویکرد می‌تواند هزینه‌ها را کاهش دهد و سرعت توسعه را بالا ببرد.
اگر این برنامه طبق انتظار پیش برود، ایستگاه‌های فضایی خصوصی آینده می‌توانند به مراکزی چندمنظوره تبدیل شوند؛ از اقامت فضانوردان و انجام پژوهش‌های علمی گرفته تا میزبانی پروژه‌های صنعتی و تجاری. چنین سناریویی نه‌تنها جای خالی ISS را پر می‌کند، بلکه ممکن است شکل تازه‌ای از اقتصاد فضایی را در مدار زمین ایجاد کند.
نظر، سوال یا تجربه خود را درباره این مطلب با سایر کاربران اوکالا به اشتراک بگذارید.