کشف هشت گواهی TLS با کلیدهای خصوصی به‌شدت ضعیف، تیم‌های امنیتی سراسر جهان را در وضعیت آماده‌باش قرار داده است. خطر اصلی اینجاست که افراد غیرمجاز می‌توانند با سوءاستفاده از این کلیدها، برای هر وب‌سایتی گواهی جعلی اما ظاهراً معتبر صادر کنند؛ گواهی‌هایی که ممکن است مرورگرها، اپلیکیشن‌ها و سرورها آن‌ها را قابل اعتماد بدانند.
مرورگرسازان و توسعه‌دهندگان چند اپلیکیشن و زبان برنامه‌نویسی مهم، هر هشت گواهی میانی را مسدود کرده‌اند. بااین‌حال، به‌روزرسانی تمام بخش‌های اینترنت، به‌خصوص توزیع‌های لینوکس، تجهیزات توکار و دستگاه‌های اینترنت اشیا، فرایندی پیچیده و زمان‌بر خواهد بود.
مشکل هشت گواهی TLS چیست؟
این هشت گواهی میانی به شرکت هندی eMudhra Limited تعلق دارند. گواهی میانی بخشی از زنجیره اعتماد TLS است و می‌تواند برای امضای گواهی‌های دیگر به کار رود. اگر کلید خصوصی چنین گواهی‌ای به دست فرد دیگری بیفتد، او می‌تواند گواهی‌های غیرمجاز صادر کند که از نگاه میلیون‌ها دستگاه و سرویس معتبر به نظر می‌رسند.
در چنین شرایطی، مهاجم ممکن است خود را به‌جای یک وب‌سایت واقعی جا بزند، ارتباطات رمزگذاری‌شده را هدف قرار دهد یا کاربران را به سرویس‌های جعلی هدایت کند. البته موفقیت این حملات به عوامل دیگری مانند پیکربندی دستگاه، فهرست گواهی‌های مورد اعتماد و سرعت نصب به‌روزرسانی‌ها نیز بستگی دارد.
چگونه کنترل کلید خصوصی اثبات شد؟
ماجرا پس از انتشار یک هشدار غیررسمی در وب‌سایت emudhra.we-have-a-problem.com علنی شد. در این صفحه پیامی با مضمون «اینجا یک مشکل داریم — وین» قرار گرفته بود که با کلید خصوصی یکی از گواهی‌های eMudhra امضای دیجیتال شده بود.
این امضای دیجیتال نشان می‌داد گزارش‌دهنده واقعاً به کلید خصوصی دسترسی دارد. همین مدرک کافی بود تا تیم‌های امنیتی دست‌به‌کار شوند؛ زیرا همان کلید می‌توانست برای امضای گواهی‌های غیرمجاز و قابل اعتماد نزد تعداد زیادی از سرورهای جهان استفاده شود.
آیا از گواهی‌های افشاشده سوءاستفاده شده است؟
تا اواخر صبح سه‌شنبه، گزارشی از استفاده مخرب این کلیدها در لاگ‌های شفافیت گواهی یا Certificate Transparency Logs دیده نشده بود. این سامانه‌ها صدور گواهی‌های مورد اعتماد مرورگرها را ثبت می‌کنند و یکی از ابزارهای اصلی برای کشف گواهی‌های مشکوک هستند.
نبود شواهد سوءاستفاده خبر مثبتی است، اما به معنای پایان تهدید نیست. ممکن است همه فعالیت‌ها بلافاصله در این لاگ‌ها دیده نشوند و بسیاری از دستگاه‌ها نیز تا مدت‌ها نسخه قدیمی فهرست گواهی‌های مورد اعتماد را نگه دارند.
مرورگرها سریع واکنش نشان دادند، اما اینترنت نه
مرورگرهای مدرن و پروژه‌های نرم‌افزاری بزرگ معمولاً می‌توانند گواهی‌های ناامن را با انتشار یک به‌روزرسانی یا تغییر در مخزن اعتماد خود مسدود کنند. مشکل اصلی، بخش‌هایی از زیرساخت اینترنت است که به‌ندرت به‌روزرسانی می‌شوند یا نسخه مستقلی از گواهی‌های ریشه و میانی را همراه خود دارند.
- دستگاه‌های اینترنت اشیا: بسیاری از این محصولات به‌روزرسانی منظم دریافت نمی‌کنند یا فرایند ارتقای آن‌ها دشوار است.
- توزیع‌های لینوکس: برخی توزیع‌ها هنوز در حال آماده‌سازی و انتشار اصلاحیه‌های لازم هستند.
- کانتینرهای Docker: ایمیج‌های قدیمی ممکن است مدت‌ها بدون بازسازی باقی بمانند و همچنان گواهی‌های آسیب‌پذیر را معتبر بدانند.
- سرورها و رایانه‌های فراموش‌شده: سیستم‌هایی که مدیریت فعالی ندارند، احتمالاً دیرتر اصلاح خواهند شد.
- ابزارهای خط فرمان: بعضی ابزارها، به‌ویژه در اکوسیستم‌هایی مانند پایتون، نسخه اختصاصی مخزن گواهی‌ها را همراه خود ارائه می‌کنند.
- تجهیزات توکار: روترها، کنترلرها و محصولات صنعتی ممکن است به‌سادگی امکان دریافت اصلاحیه نداشته باشند.
پاک‌سازی گسترده‌تر از Heartbleed؟
فیلیپو والسوردا، مهندس رمزنگاری و از نگه‌دارندگان بخش رمزنگاری زبان برنامه‌نویسی متن‌باز Go، این رخداد را یک عملیات پاک‌سازی بسیار بزرگ توصیف کرده و گفته است دامنه آن می‌تواند از Heartbleed نیز گسترده‌تر باشد.
به گفته او، اثرات این اتفاق برای مدت زیادی باقی خواهد ماند؛ از دستگاه‌های اینترنت اشیا و کانتینرهای Docker گرفته تا ماشین‌های لینوکسی فراموش‌شده و ابزارهای قدیمی که مخزن گواهی مستقل دارند. حتی پس از آماده‌شدن بسته‌های اصلاحی، مدیران سیستم باید آن‌ها را روی تعداد زیادی دستگاه و سرور نصب کنند.
مدیران سیستم چه اقداماتی باید انجام دهند؟
- به‌روزرسانی‌های مرورگر، سیستم‌عامل، کتابخانه‌های رمزنگاری و مخازن گواهی را بدون تأخیر نصب کنند.
- ایمیج‌های قدیمی کانتینرها را بازسازی کرده و سرویس‌های در حال اجرا را دوباره راه‌اندازی کنند.
- ابزارها و برنامه‌هایی را که مخزن گواهی مستقل دارند شناسایی و به‌روزرسانی کنند.
- تجهیزات اینترنت اشیا و سامانه‌های توکار را از نظر دریافت وصله امنیتی بررسی کنند.
- لاگ‌های شفافیت گواهی و گزارش‌های امنیتی مرتبط با دامنه‌های سازمان را زیر نظر بگیرند.
- سامانه‌های قدیمی یا بدون پشتیبانی را از شبکه‌های حساس جدا کنند.
واکنش سریع مرورگرها بخشی از خطر را مهار کرده است، اما نقطه ضعف اصلی همچنان دستگاه‌ها و نرم‌افزارهایی هستند که دیر به‌روزرسانی می‌شوند. هرچه گواهی‌های آسیب‌پذیر مدت بیشتری در مخازن اعتماد باقی بمانند، فرصت سوءاستفاده احتمالی نیز طولانی‌تر خواهد بود.
نظر، سوال یا تجربه خود را درباره این مطلب با سایر کاربران اوکالا به اشتراک بگذارید.