اگر دو آزمون قرار باشد یک توانایی ذهنی را اندازه بگیرند، انتظار داریم نتایجشان تا حدی با هم همخوانی داشته باشد. اما پژوهشی منتشرشده در نشریه نیچر نشان می‌دهد چند روش رایج برای سنجش بازنگری شناختی ظاهراً چیز یکسانی را اندازه نمی‌گیرند؛ نتیجه‌ای که ارزیابی یکی از فرایندهای مهم در تنظیم هیجان را با پرسش روبه‌رو می‌کند.
اهمیت این یافته به ارتباط بازنگری شناختی با درمان شناختی‌رفتاری برمی‌گردد. وقتی ابزارهای سنجش یک فرایند با یکدیگر سازگار نباشند، فهمیدن اینکه آن فرایند چه اثری دارد و افراد تا چه اندازه در انجام آن توانمندند، دشوارتر می‌شود.
وقتی پیدا نکردن یک اثر، خودش خبر مهمی است
انتشار نتایج منفی در مجلات علمی معمولاً دشوار است. پژوهشی که از تأیید روشن یک فرضیه خبر می‌دهد، اغلب بیشتر از مطالعه‌ای توجه جلب می‌کند که می‌گوید «اثر مورد انتظار را مشاهده نکردیم». به همین دلیل، یافته‌های حاکی از نبود اثر ممکن است به نشریات کم‌مخاطب‌تر راه پیدا کنند یا اصلاً منتشر نشوند.
با این حال، نیچر این بار پژوهشی را منتشر کرده که ارزش آن در آشکار کردن یک ناهماهنگی است: روش‌هایی که پژوهشگران برای اندازه‌گیری یک توانایی مهم هیجانی به کار می‌برند، ظاهراً همگی یک ویژگی مشترک را نمی‌سنجند.
بازنگری شناختی چیست و چه ارتباطی با درمان دارد؟
درمان شناختی‌رفتاری یا CBT یکی از رویکردهای موفق روان‌درمانی است. بخشی از این رویکرد به فرد کمک می‌کند کمی از واکنش اولیه خود فاصله بگیرد و موقعیتی را که باعث احساس منفی شده است، دوباره بررسی کند.
در بازنگری شناختی، فرد تلاش می‌کند تفسیر دیگری از موقعیت پیدا کند؛ تفسیری که از شدت اثر هیجانی آن بکاهد. هدف، تغییر نگاه به اتفاق است تا واکنش احساسی به آن کمتر آزاردهنده باشد. توانایی انجام این کار با تاب‌آوری هیجانی ارتباط داده شده است.
سه روش رایج برای سنجش یک توانایی
به دلیل اهمیت بازنگری شناختی، مطالعات زیادی فعالیت مغز را هنگام انجام این فرایند بررسی کرده‌اند. در کنار آن‌ها، پرسش‌نامه‌هایی نیز برای ارزیابی توانایی افراد در بازنگری شناختی به کار می‌روند.
یک همکاری بزرگ بین‌المللی از پژوهشگران تصمیم گرفت سه شاخص پرکاربرد را دقیق‌تر بررسی کند؛ شاخص‌هایی که معمولاً تصور می‌شود جنبه‌های مرتبطی از ظرفیت بازنگری شناختی را نشان می‌دهند:
- پرسش‌نامه‌های ویژگی‌های فردی: ابزارهایی که بر پاسخ افراد درباره الگوهای معمول خود تکیه دارند.
- ارزیابی احساس پس از انجام تکلیف: سنجش احساس فرد پس از تلاش برای بازنگری شناختی در یک تکلیف پژوهشی.
- کاهش فعالیت آمیگدال هنگام بازنگری: بررسی پایین آمدن فعالیت این ناحیه مغزی در جریان بازنگری شناختی.
مشکل اصلی: این شاخص‌ها الزاماً هم‌معنا نیستند
پیام اصلی گزارش این است که روش‌های یادشده ظاهراً یک چیز واحد را اندازه نمی‌گیرند. بنابراین، نمی‌توان صرفاً به دلیل استفاده مشترک از عنوان «بازنگری شناختی»، نتایج آن‌ها را معادل یکدیگر دانست.
این ناهماهنگی، سنجش دقیق توانایی بازنگری شناختی و ارزیابی اثر آن را دشوار می‌کند؛ به‌ویژه وقتی قرار است یافته‌های پژوهش‌های مختلف با یکدیگر مقایسه شوند.
آیا این یافته، اثربخشی CBT را زیر سؤال می‌برد؟
مسئله این پژوهش، سازگاری ابزارهای اندازه‌گیری است، نه اثبات بی‌اثر بودن درمان شناختی‌رفتاری. ناهماهنگی میان شاخص‌های سنجش یک فرایند را نباید با بی‌فایده بودن درمانی که از آن فرایند استفاده می‌کند، یکی دانست.
این نتیجه بیشتر یادآور یک ضرورت پژوهشی است: پیش از تفسیر نمره پرسش‌نامه، گزارش احساس یا تغییر فعالیت مغز به‌عنوان نشانه یک توانایی مشترک، باید روشن شود هر ابزار دقیقاً چه چیزی را اندازه می‌گیرد.
نظر، سوال یا تجربه خود را درباره این مطلب با سایر کاربران اوکالا به اشتراک بگذارید.