گزارش‌های مالی اخیر آلفابت نشان می‌دهد با وجود رشد بی‌سابقه‌ی حجم جستجوها در پنج سال گذشته، سرعت رشد درآمد تبلیغاتی گوگل کندتر شده است. غول فناوری جهان در سه‌ماهه سوم سال جاری رشد ۱۲ درصدی درآمد جستجو را ثبت کرد؛ عددی که در مقایسه با رشد ۱۷ درصدی سه ماه قبل، یک عقب‌نشینی ملموس محسوب می‌شود. در همین حال، رشد کلیک‌های پولی نیز از ۱۳ درصد به ۸ درصد کاهش یافته است.
این آمار در حالی منتشر می‌شود که آلفابت قصد دارد امسال حدود ۲۰۰ میلیارد دلار صرف زیرساخت‌های فناوری به‌ویژه توسعه هوش مصنوعی کند. همین ناهمخوانی میان هزینه‌های سنگین و بازدهی مالی سبب شد سهام آلفابت حدود ۱۴ درصد افت کند؛ زیرا سرمایه‌گذاران به‌شدت نگران بازگشت سرمایه در پروژه بزرگ هوش مصنوعی هستند.
نخستین چالش جدی در هسته اصلی کسب‌وکار گوگل
تحلیلگران معتقدند گوگل پس از چند دهه اقتدار، برای نخستین بار با یک اختلال بنیادی در هسته اصلی کسب‌وکار خود مواجه شده است. هوش مصنوعی نحوه دستیابی کاربران به اطلاعات را تغییر داده و این پرسش بزرگ را مطرح کرده که آیا کاربران همچنان روی تبلیغاتی که چرخ مالی گوگل را می‌چرخانند، کلیک خواهند کرد یا خیر؟
نوع پاسخ گوگل به جستجوها اکنون بستگی مستقیم به پرسش کاربر دارد. در بسیاری از موارد، بخش خلاصه هوش مصنوعی (AI Overviews) پاسخ نهایی را تولید می‌کند و حالت جدید هوش مصنوعی، جستجو را به یک گفتگوی زنده بدل می‌سازد. با این حال، کاربری که به دنبال خرید یک کفش ورزشی است، هنوز همان تبلیغات متنی و فهرست‌های فروشگاهی آشنا را می‌بیند؛ زیرا او قصد خرید دارد، نه دریافت یک شرح جامع از هوش مصنوعی!
مدل درآمدی جدید؛ فرصت‌های تازه یا تهدید درآمد فعلی؟
مدیران گوگل بر این باورند که هوش مصنوعی در حال گسترش دادن دامنه جستجوها است. به گفته آن‌ها، اکثر پرسش‌ها در حالت هوش مصنوعی مکمل جستجوهای قبلی هستند و در بخش ابتدایی قیف بازاریابی قرار می‌گیرند؛ جایی که کاربر در حال تحقیق است و هنوز تصمیم قطعی نگرفته است. گوگل این جستجوها را فرصتی برای نمایش تبلیغات بیشتر در طول زمان می‌داند.
گوگل در حال توسعه نمایش تبلیغات در بخش خلاصه هوش مصنوعی و اپلیکیشن جمینای است، اما واقعیت این است که حتی رقبایی مانند OpenAI نیز هنوز فرمول طلایی درآمدزایی تبلیغاتی از هوش مصنوعی را پیدا نکرده‌اند. چالش اصلی، نمایش تبلیغات موثر بدون آزرده‌خاطر کردن کاربرانی است که به ابزارهای هوش مصنوعی خو گرفته‌اند.
چرا چت‌های هوش مصنوعی به‌راحتی به فروش تبدیل نمی‌شوند؟
بررسی‌های اولیه نشان می‌دهد گفتگوهای طولانی با هوش مصنوعی لزوماً به معنای خریدهای بیشتر نیست. تحقیقات اخیر نشان داده بازدیدهایی که از طریق تبلیغات چت‌جی‌پی‌تی انجام می‌شوند، درآمد بسیار کمتری نسبت به کلیک‌های حاصل از جستجوی سنتی گوگل برای فروشگاه‌ها ایجاد می‌کنند. این تفاوت به قصد کاربر بازمی‌گردد؛ کسی که در گوگل اسم محصول را سرچ می‌کند آماده خرید است، اما کسی که از هوش مصنوعی مشورت می‌گیرد هنوز در مرحله بررسی گزینه‌هاست.
نکات کلیدی چالش مالی گوگل در عصر هوش مصنوعی
- کاهش سرعت رشد: افت رشد کلیک‌های پولی گوگل از ۱۳ درصد به ۸ درصد در سه‌ماهه اخیر.
- سرمایه‌گذاری سنگین: بودجه ۲۰۰ میلیارد دلاری برای زیرساخت‌های هوش مصنوعی بدون بازدهی سریع ملموس.
- تغییر رفتار کاربر: تغییر الگوی جستجوی کاربران از حالت کلمه‌کلیدی به گفتگوهای تعاملی.
- ابهام در مدل تبلیغاتی: چالش طراحی فرمت‌های تبلیغاتی جدید که به تجربه کاربری آسیب نزنند.
جابه‌جایی به سمت فرمت‌های تبلیغاتی جدید سال‌ها زمان می‌برد؛ درست مانند همان مسیری که گوگل در زمان انتقال جستجو از رایانه‌های خانگی به گوشی‌های هوشمند طی کرد. اما هزینه‌های هنگفت هوش مصنوعی، صبوری سرمایه‌گذاران را به چالش کشیده است. گوگل هنوز باید اثبات کند که الگوی جدید جستجو می‌تواند همان سودآوری بی‌نظیر گذشته را تکرار کند.
نظر، سوال یا تجربه خود را درباره این مطلب با سایر کاربران اوکالا به اشتراک بگذارید.